Vải linen luôn là lựa chọn dễ chịu cho những mẫu áo mặc mùa hè. Chất vải nhẹ, thoáng, có độ rũ tự nhiên và phù hợp với nhiều kiểu phom rộng. Trong bài này, chúng ta sẽ đi qua cách dựng rập hai mẫu áo linen có tính ứng dụng cao: một mẫu áo cổ bẻ ve phom rộng, nách hạ và vạt bầu; một mẫu áo trung niên cổ tròn, thân trước có xếp ly và tay bồng nhẹ.
Nội dung được biên tập lại từ phần hướng dẫn thô, giữ các thông số chính để người học may có thể theo dõi từng bước. Các số đo trong bài dùng ví dụ cơ bản: vòng cổ 30 cm, vòng ngực 80 cm, vòng eo 64 cm, vòng mông 80 cm, ngang vai 32 cm. Khi áp dụng vào số đo thật, bạn chỉ cần thay các số đo cơ thể tương ứng và giữ nguyên công thức.
Mẫu 1: Áo linen cổ bẻ ve, phom rộng, nách hạ và vạt bầu
Mẫu đầu tiên là kiểu áo mặc mùa hè với phom thoải mái. Áo có cổ bẻ ve dạng danton giả, vai rộng, nách hạ, tay rộng, cài nút phía trước, có thể thêm túi trước và lai áo bo tròn dạng vạt bầu. Đây là kiểu áo phù hợp với linen, cotton linen hoặc vải đũi mềm.
Điểm quan trọng của mẫu này nằm ở phần thân trước. Vì áo có nẹp và cổ bẻ ve, phần nẹp cần được xử lý chắc để khi mặc cổ không bị mềm rũ quá mức. Nếu muốn nẹp đứng và bền hơn, có thể gập nẹp 2 cm thành tổng phần nẹp 4 cm, hoặc dùng thêm keo dựng mỏng phù hợp với độ dày của vải.
Chuẩn bị thân trước và phần nẹp
Trước hết, gấp phần nẹp thân trước. Nếu muốn nẹp chắc, có thể gấp 2 cm rồi gấp tiếp để tạo phần nẹp 4 cm. Sau khi xếp nẹp, đặt phần thân trước sao cho mép thân trên chồm ra khoảng 1 cm so với phần thân dưới. Gấp giấy lại đúng theo đường nẹp để bắt đầu dựng rập.
Vì mẫu áo có vạt bầu nên chiều dài áo nên lấy dài hơn bình thường. Ví dụ, nếu chiều dài áo thường mặc là 60 cm, có thể lấy 65 cm. Nếu muốn áo ngắn hơn, chiều dài 55-60 cm vẫn được, nhưng cần giữ đủ độ dài để tạo đường cong vạt bầu mềm và không bị cụt.
Sau khi xác định chiều dài áo, kẻ một đường ngang đáy. Từ đường giữa thân, lấy ngang vai bằng vai chia 2. Với ví dụ ngang vai 32 cm, lấy 32 : 2 = 16 cm. Từ điểm vai, hạ xuống 4 cm để tạo độ xuôi vai.
Vòng cổ lấy theo công thức cổ chia 5. Với vòng cổ 30 cm, ta có 30 : 5 = 6 cm. Từ điểm cổ, lấy vào 6 cm rồi nối về điểm vai đã hạ để tạo đường cổ cơ bản.
Dựng hạ ngực, eo và mông
Hạ ngực lấy bằng ngực chia 5 cộng 2 cm. Với vòng ngực 80 cm, công thức là 80 : 5 + 2 = 18 cm. Từ vai hạ xuống 18 cm, kẻ một đường ngang vuông góc để xác định đường ngực.
Ngang ngực lấy bằng ngực chia 4 cộng 2 cm. Với vòng ngực 80 cm, ta có 80 : 4 + 2 = 22 cm. Từ đường giữa thân đo ngang ra 22 cm.
Hạ eo trong ví dụ lấy 35 cm. Từ điểm vai đo xuống 35 cm, kẻ đường ngang eo. Ngang eo lấy bằng eo chia 4 cộng 2 cm. Với vòng eo 64 cm, ta có 64 : 4 + 2 = 18 cm.
Ngang mông lấy bằng mông chia 4 cộng 2 cm. Với vòng mông 80 cm, ta có 80 : 4 + 2 = 22 cm. Ở phần mông, có thể lùi vào 1 cm rồi lấy ngang ra 22 cm để đường sườn áo không bị thô.
Nối lần lượt các điểm ngực, eo và mông để có đường sườn thân trước. Vì áo là phom rộng, không cần ôm eo quá nhiều. Đường sườn nên mềm, đi từ ngực xuống eo rồi ra mông một cách tự nhiên.
Tạo vạt bầu cho lai áo
Vạt bầu là chi tiết làm cho mẫu áo mềm và hiện đại hơn. Từ đường lai áo, nâng hai bên lên khoảng 12 cm. Chia đoạn cong thành ba phần để dễ kiểm soát độ cong. Ở phần trong, lùi vào khoảng 0,5 cm; ở một điểm khác có thể lấy ra 1 cm rồi đánh cong đều về giữa thân.
Khi vẽ đường cong vạt bầu, nên dùng thước cong hoặc chỉnh nhiều lần bằng tay để hai bên cân đối. Đường cong không nên gắt, vì khi may lai sẽ dễ bị vặn. Với linen, đường lai cong càng cần được xử lý nhẹ, có thể là lai cuốn nhỏ hoặc gấp lai mảnh để giữ độ rũ tự nhiên.
Vẽ vòng nách và cổ bẻ ve
Từ phần vai, dựng đường vuông góc xuống và lùi vào 2 cm. Chia đoạn vòng nách làm đôi, rồi chia tiếp để lấy các điểm điều chỉnh. Vòng nách thân trước cần sâu hơn thân sau một chút để khi mặc cử động thoải mái.
Cổ của mẫu này là cổ bẻ ve kiểu danton giả. Độ sâu bẻ ve trong ví dụ lấy khoảng 14 cm. Từ điểm bẻ ve, lùi vào 2 cm để vẽ đường gập ve. Kẻ đường bẻ ve thẳng xuống phần nẹp, sau đó xác định lá ve trên thân trước.
Lá ve dưới có thể lấy bản khoảng 4 cm. Từ đường ngang ve hạ xuống khoảng 5-6 cm, đi ngang ra 2,5 cm rồi đánh cong vào. Lá ve trên cách lá ve dưới khoảng 3 cm, cũng ra khoảng 2,5 cm rồi nối cong lên. Phần kéo dài của ve cần bằng với đoạn cổ sau để khi ráp cổ không thiếu chiều dài.
Khi vẽ cổ bẻ ve, cần chú ý điểm gập nẹp phải vuông và cân. Nếu cổ bị thiếu chiều dài, có thể dán thêm giấy vào phần cổ sau rồi cắt bù. Tuy nhiên, khi bù giấy phải giữ được góc vuông ở điểm giao nẹp và cổ, nếu không cổ áo sau khi may sẽ dễ bị nhọn hoặc lệch.
Dựng thân sau
Thân sau được dựng dựa trên thân trước nhưng đơn giản hơn vì không có nẹp bẻ ve. Từ điểm vai, nâng lên khoảng 2 cm. Phần cổ sau lấy ngang khoảng 7 cm, lùi vào 1 cm rồi đánh cong cổ sau.
Đường thân dưới có thể giữ gần giống thân trước, nhưng thân sau thường nhỏ hơn thân trước khoảng 1 cm ở một số vị trí để khi ráp sườn áo cân hơn. Khi cắt, nên đặt thân trước và thân sau chồng đúng đường vai, đường sườn để kiểm tra vòng nách, cổ và chiều dài lai.
Nếu muốn áo có vai xệ rõ hơn, từ điểm vai có thể ra thêm khoảng 3 cm. Khi ra vai xệ, vòng nách sẽ nằm ngoài hơn, tay áo cũng cần điều chỉnh tương ứng để không bị cấn khi ráp.
Cắt cổ thân sau và nẹp cổ
Sau khi cắt thân sau, đo lại đoạn cổ thân sau và so với phần cổ bẻ ve thân trước. Nếu thấy thiếu, dán thêm giấy để bù chiều dài. Phần cổ sau cần được cắt theo đường đã đánh dấu, thường là một miếng đặt trên vải gấp đôi để hai bên đối xứng.
Với phần nẹp thân trước, có hai cách xử lý. Cách thứ nhất là giữ nẹp liền thân, chỉ cắt thêm một miếng nẹp ngắn phía trong để lót phần cổ. Cách thứ hai là mở rộng và cắt một miếng nẹp dài từ cổ xuống lai, tương tự cách xử lý nẹp áo vest. Cách thứ hai đẹp hơn nhưng tốn vải và cần may cẩn thận hơn.
Dựng tay áo cho mẫu 1
Để dựng tay áo, trước hết đo vòng nách thân trước và thân sau. Trong ví dụ, vòng nách thân trước đo được 20 cm, vòng nách thân sau đo được 22 cm. Tổng hai đoạn là 42 cm, chia 2 được 21 cm.
Độ cao đầu tay lấy bằng ngực chia 10 cộng 5 cm. Với vòng ngực 80 cm, ta có 80 : 10 + 5 = 13 cm. Từ đỉnh tay đo xuống 13 cm, kẻ một đường ngang vuông góc. Đặt số đo 21 cm từ đầu đường ngang đến cuối đường ngang để tạo bề ngang đầu tay.
Chia đường ngang đầu tay làm đôi. Một số điểm trên đường cong tay sẽ được nâng lên hoặc hạ xuống để tạo độ cong: một bên hạ 1 cm, một bên nâng 2 cm, sau đó đánh cong mềm. Tay trước cần được khoét sâu hơn tay sau khoảng 1 cm để khi ráp vào thân áo không bị ngược.
Chiều dài tay trong mẫu này có thể lấy tay lửng khoảng 24 cm. Từ đầu tay hạ xuống chiều dài tay, dựng đường ngang lai tay. Vì áo phom rộng, tay áo cũng nên rộng vừa đủ để giữ sự thoải mái. Sau khi hoàn tất, cắt tay trước, tay sau và đánh dấu rõ bên trước để tránh ráp nhầm.
Mẫu 2: Áo linen trung niên cổ tròn, xếp ly thân trước và tay bồng nhẹ
Mẫu thứ hai phù hợp với người thích kiểu áo kín đáo hơn, có cổ tròn, hàng nút phía trước và chi tiết xếp ly ở thân trước. Phom áo giúp che bụng tốt, mặc mát vào mùa hè và có thể may bằng linen, cotton linen hoặc các chất vải mềm có độ đứng vừa phải.
Điểm nổi bật của mẫu này là sáu đường xếp ly dọc trên thân trước. Các đường ly tạo điểm nhấn cho phần ngực và thân trên, đồng thời giúp áo có độ rộng tự nhiên ở phần bụng. Tay áo dài hơn mẫu đầu, phần dưới tay có thể rút nhún nhẹ để tạo độ bồng mềm.
Xác định chiều dài áo và phần xếp ly
Chiều dài áo trong ví dụ lấy khoảng 55 cm, nằm ngang phía trên hông. Trước khi dựng thân, cần xử lý phần xếp ly trên thân trước. Mẫu có sáu đường xếp ly, đường ly ngoài cùng cách mép khoảng 4 cm.
Mỗi ly sau khi may có bản khoảng 0,5 cm. Khoảng cách giữa các ly khoảng 1 cm. Khi dựng trên giấy, có thể xếp từng ly từ ngoài vào trong: ly thứ nhất, ly thứ hai, tiếp tục đến đủ sáu ly. Sau đó cố định tạm bằng băng keo để giấy không bung ra trong lúc dựng rập.
Khi may thật trên vải, nên may cố định các đường ly trước khi cắt hoàn thiện thân trước. Phần đầu ly ở phía trên cần nằm gọn và đều. Phần dưới ly thả lỏng để tạo độ xòe nhẹ cho thân áo.
Dựng thân trước sau khi xếp ly
Sau khi xếp ly, đặt thân trước và thân sau sao cho đường vai trùng nhau rồi bắt đầu dựng thân như bình thường. Ngang vai lấy bằng vai chia 2. Với ngang vai 32 cm, lấy 16 cm. Hạ vai xuống 4 cm.
